топик, блог, фотосет ёки йўналтиргич яратиш

Рейтинг
+71.86
avatar

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

Батафсил

Фидойинг бўлгаймиз сени, Ўзбекистон!

 
Халқимиз энг улуғ, энг азиз байрам — Мустақиллик кунини доимо шоду хуррамликда, юксак зафарлар билан кутиб олишга одатланган. Зеро, истиқлол ўз эркимизга эга бўлиб, бахтли-саодатли яшаш, эзгу орзуларимиз рўёбини кўриш, тарихимиз нақадар буюк, бугунимиз чароғон, эртамиз янада нурафшон эканлигини дунёга намоён қилиш имконини берди.

Farzand - ota-ona ziynat

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Qadim zamonda bir shahar boshlig‘ining xotini shahardagi mo‘tabar odamlarning xotinlarini ziyofatga da’vat qildi. Mehmonlar tayin etilgan vaqt-da tashrif buyurdilar, o‘rindiqqa o‘tirib, ovqat kelguncha, o‘zlarining qimmatbaho kiyimlari, zirak, uzuk, zebigardon kabi taqinchoqlar haqida so‘z yuritdilar, juda qimmatli ziynat asboblariga zga bo‘lishlari bilan faxrlandilar.
Shu vaqt sodda kiyim kiygan, ziynat asboblarini taqmagan bir yosh xotin kirib keldi. Bu xotin ziyofat egasining singlisi edi. Salom berib mehmonlar bilan ko‘rishdi, keyin bo‘sh bir o‘rindiqqa kelib o‘tirdi. Mehmonlar bu xotin ziyofat egasining singlisi ekanini bilardilar, lekin uning sodda ekani, zeb-ziynat narsalarini taqmagani uchun hayron bo‘lib

Билимли фарзанд оилани обод қилади

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

1-sinflar uchun


(Sahna  bayramona bezatilgan.  Tadbirga ota-onalar va ustozlar tashrif  buyurgan. O`ktam Ahmedovning ,, Farzandim” qoshig`i yangramoqda)


 


O’qituvchi: Ollohga ming bora shukurlar bo’lsinki, yurtimiz tinch, hayotimiz farovon. Yurtimiz kundan – kunga, gullab-yashnab bormoqda.


Qurilayotgan baland, hashamatli binolar, keng  ravon yo’llar, go’zal oromgohlarning barchasi biz uchun, bizning farovon hayot kechirishimiz uchundir. “Mustahkam oila yili”ning davomi sifatida 2013-yil muhtaram Prezidentimiz tomonidan “ Obod turmush yili” deb e’lon qilinishi  bizni yanada quvontirdi. Bu yilni nomlanishidan bilinib turibdiki, yurtimiz yanada go’zallashib, hayotimiz yanada farovon bo’ladi.          


             Muhtaram yurtboshimiz nafaqat obodonlashtirish ishlariga, balki barcha – barcha sohaga alohida e’tibor bilan qaramoqda. Har qaysi sohada bo’layotgan ulkan o’zgarishlar kishini zavqlanib mehnat qilishga va ijodkorlikka chorlaydi.


Оила мустаҳкамлигини таъминлашда иқтисодий муаммолар ва уларнинг ечими.

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

Оила – жамият пойдевори, негизи бўлиб, кўп асрлик мустаҳкам маънавий таянчларга эгадир.  Оила ҳақида фикр юритилар экан, энг аввало буюк юнон олими Аристотелнинг “Оила – бу кичик давлат, иқтисодиёт эса уй хўжалиги (оила)ни юритиш санъати демакдир” деган таърифи ёдга олинади. Бизнинг мустақил юртимизда ҳам оилага бўлган эътибор азалий қадриятлар, миллий урф-одатлар билан чамбарчас боғланган ҳолда кўзга ташланади. Оила, жамият ва давлат тушунчалари доимо уйғунликда, муштарак ҳолда тилга олинади. Илк мустақиллик йилларидаёқ қабул қилинган Конституциямизда алоҳида оилага бағишланган бобнинг киритилиши, 1998 йилнинг Президентимиз ташаббуси билан “Оила йили” деб, 2012 йилнинг эса “Мустаҳкам оила йили” деб аталишининг ўзи оилага бўлган эътибор давлат сиёсати даражасида эканлигини англатади.


ОИЛАВИЙ МЕҲРДАН БОШЛАНАР ВАТАН ТУЙҒУСИ

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

     Юртбошимизнинг «Юксак маънавият—енгилмас куч» асарида «Ҳар қайси миллатнинг ўзига хос маънавиятини шакллантириш ва юксалтиришда ҳеч шубҳасиз, оиланинг ўрни ва таъсири беқиёсдир. Чунки, инсоннинг энг соф ва покиза туйғулари, илк ҳаётий тушунча ва тасаввурлари биринчи галда оила бағрида шаклланади»,  деб ёзган эди.


    Оила мустақил ижтимоий институт сифатида шаклланганидан бошлаб, то истиқлол давримизгача кўп қиррали ва мураккаб йўлни босиб ўтди. Ҳар бир тарихий даврда оила аъзоларининг ўзаро муносабатлари хилма-хил мазмун билан бойиб борди ҳамда оила тарихнинг чигалли синовларидан омон ўтиб, жамиятнинг негизи сифатидаги хусусиятини сақлаб қолди.


   Тег <cut> Мамлакатимизни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш мақсадида жисмонан соғлом ва маънавий етук авлодни тарбиялаш, жамиятда миллий ва умуминсоний қадриятлар асосида юксак маънавиятни шакллантириш Президентимиз Ислом Каримов раҳнамолигида амалга оширилаётган ислоҳотлар оилани, жамиятни соғломлаштирувчи куч сифатида одамларни оилага янгича бир кўз билан карашга ундади. Ўзбекистон Президенти И.А.Каримов оила омилига, имкониятларига ало-ҳида тўхталиб, “Ватан туйғуси оилавий меҳрдан бошланади” деб таъкидлаган эди-лар.


    Истиқлол шарофати билан маънавий тикланиш жараёнлари дадил кечаётган мамлакатимизда оила институти ижтимоий ҳаётда тобора мустаҳкамроқ ўрин эгаллаб, фундаментал ўзгаришларни бошдан кечирмоқда. Оила масалаларини илмий-амалий ўрганишда миллий ва диний қадриятларимизнинг аҳамиятига катта эътибор берилиши эса бу борадаги катта имкониятларни вужудга келтирмоқда. Бу имконият оила аъзолари маънавиятини юксалтиришга, уларнинг ҳуқуқий ва тиб-бий онгини шакллантиришга, соғлом турмуш тарзини яратишга хизмат  қилмоқда.


    Оилага садоқат, ота-онага оқибат, ака-укаларга меҳрлилик, ўсиб келаётган ёш авлод онги, шуури, маънавиятида Ватан туйғусини мустаҳкам қарор топтириш юмушининг маънавий асосидир. Шу боисдан ҳам Президентимиз И.А.Каримов, “оилага эътиборимизни тубдан ўзгартириш, оилаларни аввало ижтимоий жиҳатдан ҳимоялаш, эъзозлаш, қўллаб-қувватлаш – бугунги кунимиз учун, эртанги истиқболимиз учун нақадар муҳим ва долзарб эканлигини яхши тушунишимиз ва англа-шимиз даркор”, —  дея алоҳида қайд этганликлари бежиз эмас.


Оила аъзолари ўртасида ўзаро ҳурмат, меҳр-мурувват ва оқибат омиллари соғлом муҳитни яратади. Зеро, соғлом тарбия оила аъзолари ўртасида якдиллик, мақсадлар бирлигини юзага келтиради. Акс ҳолда, эса ичдан емирилиш, маънавий инқироз ҳолатлари юз беради, бу эса ҳар қандай ташқи зиёнлардан кўра талофатлироқдир.


      Бугунги кундаги шиддаткор замон учун фарзандларнинг фақат миқдоран кўп бўлиши, уларнинг соғ-омон юришини таъминлашнинг ўзигина етарли бўлмай қолди. Фарзанд тарбияси борасида ғойибдан мўъжиза кутиб туриш, ўзни четга тортиб туриш эмас, балки ўз ҳаётимизни ҳушёрлик билан доимо ўзгартириб боришимиз  лозим.


    Болалар тарбияси борасида катталар учун муҳим бўлган, лекин ҳар кунлик турмуш ташвишларимизда эътибордан четда қоладиган уч қиёсий жиҳат: болаларга меҳр бериш, хонадон учун китоб танлаш ва болалар иштиёқига мойиллик  билдириш  алоҳида аҳамиятга эга.


     Оилада ота-онанинг фарзандлар билан қанча кўп вақт бирга бўлиши, ўзаро мулоқотлар, ўргатилган билим ва касб-корлар меҳр туйғусининг шунча мустаҳкамланишига олиб келади. Маълумки, ҳаётга эндигина кириб келаётган ўсмирда атроф-муҳит, одамларда юз бераётган ўзгаришлар борасида ҳар кунда ўнлаб саволлар, жумбоқли ҳолатлар юзага келади. Ўсмир бундай саволларни вақт дефицити сабабли ота-онага бера олмаганлиги ва малакали жавобга эга бўлмаганлигидан жумбоқларнинг ечимини тасодифий шахслардан, аксарият ҳолларда ўз тенгдошла-ридан излашга мажбур бўладилар. Натижада, кичик ёшдаги болалар, ўсмирлар ҳар томонлама тўғри, жамият ва шахс учун ижтимоий фойдали бўлган малакали жавобларга эга бўлмайдилар. Бунинг оқибатида эса, ёшлар тарбияси муайян издан чиқиб, умумий ахлоқ, миллий анъаналар руҳига зид бўлган ҳолатлар юзага келади.


     Оила муҳитида ота ва оналарнинг фарзандлар тақдири учун фавқулодда масъуллиги масаласи ривожланган барча мамлакатларда доимий равишда кун тартибида туради. Хусусан, Японияда ўтказилган тадқиқотларга кўра, ўзаро таниш аёлларнинг бир-бирлари билан учрашиб, ўтказадиган суҳбат, мулоқотлари мажмуида ўттиз фоизгача вақт ўз фарзандларининг ўқиш ва ишларидаги аҳволи, йигирма фоиз вақт шахсий такомиллашув, яъни, ўзлаштирган янги касб-корлари, ўқиган китоблари, кўрган фильмлари ҳақида ва фақат йигирма фоизгача вақт таниш-билишларнинг маиший ҳолати, кайфиятлари, соғлиги, турмуш ўртоғининг муаммо-лари масалалари банд этар экан.


     Оилада фарзандга китоб ўқиш, муҳокама қилиш, қандай ўқиш кераклигини маслаҳат бериш юмуши ва ота-оналарнинг китоб танлаш маҳорати алоҳида аҳамиятга эга. Зеро, китоб мутолааси билан ўтган ҳаёт-фикрлар гўзаллиги билан ошно бўлиш, маданий бойликдан ҳузур қилиш, ўз-ўзини юқори кўтаришдир. Эндигина китоб дунёсига қадам қўяётган болаларнинг қўлига савияси паст, зери-карли китоб тушиб қолса, китобга меҳри уйғонмасданоқ қизиқиши сўниб қолади. Уй кутубхонаси ундаги қимматли китоблар сони билан эмас, балки китобларнинг илмий ва бадиий қиммати, оила аъзоларининг қизиқишларини қониқтириши  билан  белгиланади. 


     ХХI аср техник юксалишлар асри бўлса-да, болалар билан самимий туйғулар, гўзал нарсалар, ахлоқ  меъёрлари  ҳақида  суҳатлашиш  аҳамиятлидир. Уларга  ўзимизнинг иқтисодий муаммоларимгиз, ижтимоий мавқеимиз нуқтаи назаридан эмас, энди дунёни англаб, унга нисбатан муайян муносабати шаклланаётган шахс сифатида эътибор бериш керак бўлади. Шунда болаларнинг ҳам алоҳида оламларга ўтиб, ўз қобиғига ўралиб яшашларига ҳожат қолмайди.


    Инсоният тарихида ҳайрат чўққисида энг узок турган кашфиётлардан бири бу компьютер ва интернет бўлса, ажаб эмас. Алҳол, болаларни компьютердан «ажратиб олиш» муаммоси кўплаб мамлакатларда кун тартибидаги масалага айланган. Масалан, Буюк Британия мактабларида жорий йилдан ўкув дастурига янги фан киритилди. Бу Бахт дарсидир. Ушбу фаннинг асосий вазифаси болаларни ўзига ишониш, ташқи дунё мураккабликларига бардош беришга ва тушкунликка тушмас-ликка ўргатишдир. Мутахассисларнинг сўзларига кўра, сўнгги пайтда инглиз мактаблари ўкувчилари орасида тушкунликка тушиш ҳоллари ҳақиқий эпидемияга айланган. Шунинг учун ҳам барча давлат мактабларида психологлар махсус ишлаб чикилган дастур бўйича бахт дарсларини ўтишга қарор қилишди.


     Бугунги кунда компьютерга биринчи навбатдаги кўнгилочар восита, деб қараладиган бўлиб қолди. Айниқса, болалар компьютерга кўзи тушган заҳоти дарров «ўйинлари борми?» деб сўрашади. Чунки, компьютер ўйинлари жуда мураккаблашиб, болалар учун ниҳоятда қизиқарли бўлиб кетган. Фарзандларимиз у ердаги ўйинларни ғоятда чаққонлик, усталик билан ўйнашини кўриб, қойил қоламиз. Бироқ, ўйинни зўр ўйнаган бола компьютерда ишлашни ҳам яхши билади, дегани  эмас.


     Биз ота-оналар фарзандларимизнинг ушбу қизиқиш мотивини ўз мақсадлари-мизга “бўйсиндиришимиз” лозим. Масалан, дўконларимизда таълимий-мультимедиали воситалар ҳам оз эмас. Жумладан, турли ёшдаги болалар учун мўлжалланган “Инглис тилини мустақил ўрганиш” мультитренерлари, “Алифбо” ва “Алжабр” тринажёрлари, муайян синфлар учун фанлар бўйича электрон дарсликлар ёки фикрлашни ривожлантирувчи ва боланинг ижодий қобилиятларини ўстирувчи ўйинлар билан ишлашга ундаш ўз  самарасини беради.           


      Бир қарашда унча ижтимоий жиҳатдан аҳамиятли туюлмайдиган мазкур қиёсий таҳлил ота-оналарнинг ўз фарзандлари тарбияси, уларни катта ҳаётга мақсадли тайёрлаб бориш ишларидаги ўрни, қолаверса, мамлакатнинг умумий тараққиёти ҳолатига  бўлган бевосита ҳамда билвосита таъсирини белгилаб беради.


      Бойсунлик кексалар айиқ уйланган Тиниқой исмли қиз тақдири ҳақидаги чўпчакни ўзига хос иштиёқ билан айтиб берадилар. Олис тоғли қишлоқда Тиниқой исмли чиройли қиз яшарди. Вояга етган қиз шу ернинг танти полвонларига бўйин бермади. У бир куни тоққа ревоч тергани чиққанида бир катта айиқнинг қўлига тушади. Айиқ уни кўтариб олиб қочибти-да, ғорига элтиб, ўзига хотин қилибди. Ойдан-ой, кундан-кун ўтиб, келинчак айиққа ўғил туғиб берибди. Айиқ овга кетар экан, Тиниқой эса ғор оғзига урчуқ йигириб ўтирар эди. Бир куни Тиниқойнинг қўлидан калаваси тушиб кетибди. Калава думалай-думалай сой бўйига етибди. Бу вақт Тиниқойнинг туғишган акаси соҳилда янтоқ уриб юрарди. Йигит калавани қўлига олиб: “нима сир бор экан тепада”, — деб тоққа чиқиб борибди. Қараса, синглиси ўтирганмиш. Қучоқлаша кетибди. Тиниқойнинг айиқдан бўлган боласини шу ерда ўлдирибди. Кейин эса синглисини қишлоғига олиб кетибди.


      Айиқ хотинини излаб қишлоққа тушганида, уни ҳам ўлдирибди. Тиниқой ўз қишлоғида яшайверибди. Бечора Тиниқой дунёдан тоқ ўтибди. У ҳар куни томга чиқиб, урчуқ йигириб ўтирар экан-да:


                         Аюв*  бўлсаям  бойим**  эди,


                        Аюв   бўлсаям  болам  эди. — деб  куйларкан.


     Ҳа, Тиниқойнинг қўшиғи мазмунида Ватан соғинчи ва оила меҳрининг тўлғоғини ҳис этамиз. Зеро  оила покиза тўйғулар ила шарафланган,  Ватан эса, ҳар бир кишининг ўз қалбидан, виждонидан бошланади.


 


Баҳром  Умаров,


Сурхондарё вилоят ПККТМОИ ректори в.б.

Оила - маҳалланинг ёшлар тарбиясидаги моҳияти

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

Бугунги Мустақил Ўзбекистон ёшлари руҳиятига улуғ алломаларимиз тафаккуридан ўтган барҳаёт маърифатни сингдириш оила, маҳалла аҳлининг таълим тарбия масканларининг муҳим вазифасидир. Чунки баркамол авлодни тарбиялаш инсониятнинг энг ёрқин орзуси бўлиб қолган. Бундай орзудаги инсонлар ўз оиласи, маҳалласида камол топиб, азалий маърифатга, маънавиятга мансуб бўлган юртларнинг донишмандлари энг мўътабар зиёлилари, ҳукумдорлари ҳисобланганлар. Масалан, баркамол авлодни тарбиялаш борасида Фаробийнинг интилиши, “Фозил одамлар шаҳри” асаридаги жамият фуқароси – фозил кишини камол топтириш нияти ўз ифодасини топади.


Боланинг ўз-ўзини англашида оиланинг роли

Мустаҳкам оила - юрт таянчи

Сўнгги йилларда Ўзбекистонда юз бераётган макроиқтисодий, сиёсий, мафкуравий, ижтимоий ва маданий ўзгаришлар аҳолининг муайян психологик беқарорлашувига сабаб бўлмоқда. Бундай ижтимоий-иқтисодий вазиятда, аввало, шахс турмушини ташкил этишнинг асосий ижтимоий шакли сифатидаги оила кўламида профессионал психологик ёрдамга тизимли ижтимоий талаб юзага келмоқда. Алоҳида этник хусусиятга (менталитетга) эга бўлган ўзбек оиласининг маданий ўзига хослиги психотерапевтик ёрдам кўрсатиш борасидаги қарб тажрибасини тўқридан-тўқри ўзлаштириш имкони йўқлиги назарий усул ва услубларини ишлаб чиқишни тақозо этади.

Ҳозирги шароитда психологик маслаҳатлар бериш ҳамда оилавий психотерапия соҳасида назарий тадқиқотларга муайян эҳтиёж туқилмоқда ва шу муносабат билан кўплаб муаммолар ўз ечимини топмоқда. Оиланинг ҳар бир кичик тизими қандай кўринишга эгалиги, оилавий муносабатлар унинг аъзоси — боланинг руҳий ривожланишига қандай таъсир кўрсатаётганлиги муҳим муаммолардан  бири бўлиб ҳисобланади.


О критериях общекультурного развития студентов

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Воспитание и образование и воспроизводя культуру и деятельность, должно включать в себя механизм такого воспроизводства. Представляется целесообразным трактовать понятие «традиция» в качестве механизма, обеспечивавшего формирование, передачу и функционирование такого феномена, как культура. Именно через традицию, связывавшую настоянное с прошлась, осуществляется отбор, стерео типизация опыта передача стереотипов, которые затем вновь воспроизводя, обеспечивая определённую устойчивость культурных форм.

В условиях демократического обш, ества происходит замена социально-ориентированной (конструирование личности с параметрами, заданньши конкретными потребностями обхцества) модели индивидуально-ориентированной (конструирование личности для себя и опосредованно для обгцества). Человек культуры характеризуется развитием субъективньгх индивидуальньгх свойств жизнетворчества, самостоятельностью, адаптивностью. Это позволяет сформулировать еш, ё одну тенденцию современного образования — необходимость совершенствования образовательнмх технологий на основе диалога, сотворчества и сотрудничества в целях личностно-творческого развития каждой конкретной личности.

Этничесқую идентичность понимают как систему отношений человека к этносреде, т.е. ко всем типам этнических признаков: климато — географических, антропо — биологических и социокультурньпс. Современньш молодой человек, замечает, воспитьшается «видеорядом», готовьши «картинками» телеведения, перегружён образньши структурами, несугцими различную, по уровню, информацию, интерпретацию событий, лишён возможности самостоятельной их оценки. «Яэмк» человеческих чувств, его сложность и утончённость вьфажения напрямую связанм с развитием мира человеческой чувствительн ости.

Развитие духовной культуры у детей-подростков как национальная ценность

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Понятие духовная культура имеет несколько трактовок. Духовная қультура- это система знаний и мировоззренческих идей, присущих конкретному культурно-историческому единству или человечеству в целом.

Понятие «духовной қультурм» восходит к историко-философским идеям немецкого философа, лингвиста и государственного деятеля Вильгельма фон Гумбольдта. Согласно выработанной им теории исторического познания, всемирная история есть результат деятельности духовной силм, лежавдей за пределами познания, которая проявляет себя через творческие способности и личньге усилия отдельньк индивидов. Плодь этого сотворчества составляют духовную культуру человечества.

Духовная культура возникает благодаря тому, что человек не ограничивает себя лишь чувственно-внешним опмтом и не отводит ему преимушественного значения, а признает основным и руководяшим духовнмй ОПЬ1Т, из которого он живет, любит, верит и оценивает все веши. Этим внутренним духовнмм опмтом человек определяет смьгсл и вьюшую цель внешнего, чувственного опьгта.

Оила ва давлат сиёсати

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Ўзбекистон Республикасида янгидан шакллантирилаётган инсон тараққиёти концепциясининг асосий мазмуни жамиятда оила фаравонлигини яхшилаш, уларнинг барқарорлигини таъминлаш, айниқса оилада аёл мавқеини тубдан ўзгартириш зарур, деган тамойилга асосланади. Шу билан биргалакда ушбу масалани ижтимоий-фалсафий, психологик ва педагогик ғояларга асосланувчи илмий-методик таъминоти умуминсоний қадриятларга мансублиги ва миллий маданиятни қайта тиклаш ва мустаҳкамлаш, ўзбекистон халқлари маънавий меросини ривожлантириш ва жаҳон цивилизацияси билан бойитиш нуқтаи назаридан қараб чиқишни тақазо этади.

Маънавий тарбияда маданият ва санъатнинг ўрни

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Маънавий тарбия инсонлар ҳаётида ҳамиша бош мавзу бўлиб келган. Чунки маънавиятсиз инсон бўлмайди. Баъзи бир инсонни маънавияти юксакроқ, баъзисиники пастроқ бўлади. Яъни ҳар бир шахс, ҳар бир оила, ҳар бир жамоа ва ҳатто ҳар бир касб эгасининг ўзига хос шаклланган маънавияти бўлади. “Маънавият” сўзи арабча сўз бўлиб, “маъно” феълидан олинган руҳ, онг, идрок, руҳий ҳолат, дадиллик жасорат, хусусият, моҳият, ғамхўрлик, дид каби бир қанча маъноларни англатади. Маънавият – инсоннинг маълум даражадаги жисмоний, ақлий, ахлоқий ва руҳий балоғати ва дунёқарашини ифодаловчи тушунчадир. Маънавият тушунчаси ўз ичига маданият, маърифат ва мафкура тушунчаларини сингдирсада, у анча кенг маънони қамрайди. Маънавият инсон ҳали хат-саводли, маърифатли, маданиятли бўлиб улгурмасдан олдинроқ унинг тили, онги, тафаккури билан дунёга келади.

Оилавий муносабатларда соғлом турмуш тарзини шакллантириш

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Бугунги кунда Республикамизда оила турмуш тарзини ўрганиш, оилада соғлом турмуш тарзини яратиш борасида муҳим ишлар амалга оширилмоқда. Бу вазифа ва муаммолар оиланинг соғлом бўлиши, маънавий ва модий фаровонлигини ошириши, фарзандлар тарбиясининг муҳим омили бўлиб хизмат қилади. Сабаби, фаол яратувчанликка асосланган турмуш тарзи жамият ҳаётининг барча соҳаларида ижтимоий фаоллик, олий даражадаги фуқаролик сифати, ақлий, маънавий ва жисмонан соғлом, меҳнатда, ўзаро муносабатда, мулоқотда юксак маданиятлилик, албий ҳодисаларга муросасизлик билан қараш, уларга қарши курашиш, табиатга нисбатан оқилона муносабатда бўлиш, атрофдагиларга меҳр-оқибатда бўлиш каби сифатларни ўзида мужассамлаштирган бўлади.

Оилада маънавий тарбияни шакллантиришда ота-онанинг вазифалари

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Маълумки, ўзбек оиласининг ва оила аъзолари ўртасидаги муносабатларнинг ўзига хос миллий хусусиятлари мавжуд бўлиб, ота-боболар ва момолардан мерос қолан маънавий қадриятлар, урф-одатлар замирида таркиб топган оиладаги маънавий тарбиянинг асосига суянилади.
Юртбошимиз таъбири билан изоҳ берадиган бўлсак: “Бунда ўзаро ҳурмат ва қаттиқ тартиб бўлмаса, оиланинг барча аъзолари ўз бурчларини адо этмаса, бир-бирларига нисбатан эзгулик билан меҳр-оқибат кўрсатмаса, яхши ва муносиб тарзда яшаш мумкин эмас… ўзбекларнинг аксарияти ўзининг шахсий фаровонлиги тўғрисида эмас, балки оиласининг қариндош-уруғлари ва яқин одамларнинг, қўшниларнинг омон-эсонлиги тўғрисида ғамхўрлик қилишни биринчи ўринга қўяди. Бу эса энг олий даражада маънавий қадрият, инсон қалбининг гавҳаридир”.

Маънавий тарбияда миллий урф-одатлар ва қадриятларнинг ўрни

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Ҳар бир халқнинг урф-одати, қадриятлари мавжудки, ана шу халқнинг маънавий омили бўлиб хизмат қилади. Жумланадн, ўзининг бой тарихига эга бўлган халқимизнинг ҳам ўзига хос урф-одати, қадриятлари миллий менталитети доирасида шаклланган бўлиб, асрлар давомида маънавий қадрият сифатида авлоддан-авлодга ўтиб келади. Буни биз оилада мавжуд бўлган тарбиявий кўринишларда кузатишимиз мумкин. Бугунги кунимизда ҳам ўзининг янгича кўринишларида намоён бўлмоқда. Юртбошимиз шундай деган эди: “… Келажак бугундан бошланади. Ҳозир тарбия масаласига эътибор берилмаса, келажак бой берилади. Тарбиядан ҳеч нарсани аямаймиз. Маънавий ва ахлоқий покланиш иймон, инсоф, диёнат, ор-номус, меҳр-оқибат ва шу каби чинакам инсоний фазилатлар ўз-ўзидан келмайди. Ҳаммасининг замирида тарбия ётади”. Бугунги ёшларни бузғунчи ғоялардан ҳимоялаш ана шу тарбиянинг марказий муаммосига айланади. Бу борада ота-боболаримиздан бизга тарбиявий мерос бўлиб келган урф-одатларимиз, қадриятларимизни ўрнини алоҳида таъкидлаш зарурдир.

Оилада маънавий тарбия-баркамоллик омили

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Буюк мустақиллик шарофати билан ватанимизда миллий қадриятларимизни эъзозлаш, оилани мустаҳкамланишига эътибор қаратиш, оиладаги фарзандлар тарбиясига, тълим олишига жиддий ёндошиш масалалрига катта аҳамият берила бошланди. Оилани қуришда фарзанд кўриш, фарзандни баркамол инсон қилиб тарбиялаш, келажакни меваси сифатида тарбиялаш бош мақсад қилиб қўйилади.

Творчество А.А.Платонова, первая часть рассказа «Юшка».

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
                               Году прочной семьи посвящается!
     Как известно, на курсах повышения квалификации, чтобы закрепить пройденное на практических занятиях, слушатели  посещают уроки творчески работающих учителей. Автор этих строк решила сама проводить образцовые уроки  обучающимся на ИПК.

Тема урока: Творчество А.А.Платонова, первая часть рассказа «Юшка».

Цели урока: повторить и закрепить тему «Выражение применения, использования, поговорив о роли денег;

       Рассказать о жизни и творчестве А.Платонова;
       Знакомство с героем рассказа «Юшка».

 Ресурсы : портрет  писателя, доска, флипчарт, маркеры.

"Сиз мени тушунмайсиз!"

Мустаҳкам оила - юрт таянчи


Мавзуга доир иккинчи мақола
Болани минг азоб билан дунёга келтирган...
 
Бир парча гўдак бошида тунни тонгга улаган, чақалоғи бир касал бўлса, минг изтироб чеккан...
 
Боласи бир кулса, минг қувонган, бир қадам босса ўзини учгандек ҳис қилган...
 
Фарзанди кўчага чиқса хавотири ошган, ортидан дуоларини йўллаган… -ОНА.
 
Боламнинг қорни тўқ бўлсин...
 
Эгни бут бўлсин...
 
Жасур бўлсин...
 
Бақувват ва соғлом бўлсин… дея кечанинг кечалигини, куннинг кундузлигини унутган — ОТА.
 
Лекин ота ҳам, она ҳам, кўз қароғидек фарзанди балоғат остонасига қадам қўйиб, овози дўррилаб, юзига ҳуснбузар тошиб, елкалари кенгайиб, бўйлари ўсиб, мўйлаби сабза уриб қолган бир паллада… СИЗ МЕНИ ТУШУНМАЙСИЗ деган иддаони эшитишларига тўғри келиши мумкин. Фарзандини энг яхши биладиган ота-она, наҳот, шу нуқтага келганда ўз боласини тушунмай қолса!..
 
Яна ким билсин, балки, ота-она, ҳақиқатан ҳам, ўз жигаргўшасини, пушти камаридан бўлган зурриёдини тушуна олмаётгандир!

Ота-оналаримизнинг дуоси қабулдир

Мустаҳкам оила - юрт таянчи


Маълумки, Ислом дини одамларнинг доимо бир-бирларига яхшилик қилишга амр қилади. Жумладан, шу гўзал дунёга келишига сабабчи бўлган ота-онасига яхшлик қилиш лозимлигини тушунтирган. Ота-она ҳар бир инсон учун жуда мўътабар, эъзозли улуғ кишилардир. Ота-она ким бўлишидан қатъи назар, уларни ҳурмат-эҳтиром билан уларга яхшилик қилиш ҳар бир фарзанд учун зарур бўлган вазифалардандир. Аллоҳ таоло Қуръони каримда ота онасига яхшилик қилишга амр қилиб бундай дейди:
 
"Биз инсонни ота-онасига яхшилик қилишга буюрдик..." Анкабут сураси 8 — оят.
 
Бошқа ояти каримада Аллоҳ таоло марҳамат қилади:
 
«Раббингиз, Унинг Ўзигагина ибодат қилишингизни ҳамда ота-онага яхшилик қилишни амр этди. (Эй, инсон!) Агар уларнинг бири ёки ҳар иккиси ҳузурингда кексалик ёшига етсалар, уларга „уф!..“ дема ва уларни жеркима! Уларга (доимо) ёқимли сўз айт!». Исро сураси 23 — оят.
 
Ушбу оятда «уларга ёқимли сўз» деганда ота-онани номи билан чақирмаслик, балки «отажон, онажон» каби сўзлар билан ёш гўдакларга хос муомала қилиш, уларни ранжитадиган гапларни гапирмаслик, улар олдида ўзини қул ёки хизматкордек тутиш кабиларни тушиниш керак бўлади.

Оилавий бизнес — турмуш фаровонлиги манбаи

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
Мамлакатимизда тадбиркорлик ривожланяпти. Ишбилармонлар ҳар томонлама қўллаб-қувватланмоқда. Уларнинг ўз салоҳиятларини юзага чиқаришлари учун зарур барча қулайликлар мавжуд. Бу имкониятлардан оқилона фойдаланган кўплаб юртдошларимиз рақобатбардош маҳсулотлар ишлаб чиқариш, хизматлар кўрсатиш, янги иш ўринлари яратиш борасида жонбозлик кўрсатишаяпти. Биргина Бухоро вилояти Ғиждувон туманида 2700 тадан зиёд тадбиркорлик субъекти фаолият олиб бораётгани фикримиз далилидир.Айниқса, оилавий бизнесни йўлга қўйиб, уни турмуш фаровонлиги манбаи деб билаётган тадбиркорлар кўпаяётгани қувончли.

Тумандаги «Барака» хусусий корхонаси фаолияти бунга яққол мисол бўла олади. Тадбиркор Бахшулла Самадов саъй-ҳаракати билан ташкил топган мазкур корхонада аҳолига турли хизматлар кўрсатиляпти, нон ва нон маҳсулотлари ишлаб чиқариш йўлга қўйилган. Тадбиркор чорвачилик билан ҳам шуғулланаяпти.

БЕГИНГИЗ СИЗНИ СЕВАДИМИ?

Мустаҳкам оила - юрт таянчи
БЕГИНГИЗ СИЗНИ СЕВАДИМИ?



Оила даврасида

begingizДунёда ҳеч нарса аёл севгисига тенглаша олмайди — унинг муҳаббати самимий ва раҳм-шафқатли, сабр-тоқатли ҳамда ғамхўр, ширин ва садоқатлидир. Аёл севгисини деб ўзини ўтга ташлаши ва ҳаттоки жонидан кечиши мумкин. Хўш, эркаклар-чи? Уларнинг севгиси қандай? Қуйида шу ҳақда маълумот берамиз. Аёл ва эркакнинг севгиси қандай фарқланади? Аёл ўзининг ширин сўзлари ва ғамхўрлиги билан бегини қай даражада севишини кўрсатишни истайди ва ундан ҳам худди шуни кутади. Эркак севгиси эса сал бошқача. У аёл севгисидан кескин фарқ қилади. Бекнинг муҳаббати содда бўлса-да, бироқ уни тушуниш баъзида жуда қийин. У сиз истагандек ҳар ярим соатда қўнғироқ қилиб, ҳол-аҳвол сўрамаслиги ёки кечқурун ишдан қайтганида, «Очилиб кетибсизми?» демаслиги ёхуд тез-тез ширин сўзлар билан сийламаслиги мумкин. Аммо у ёнингизда бўлган пайтларда қилаётган ҳаракатлари сизни қай даражада севишини билдириб туради. Рашк қиладими, демак…